Dronnet Sonja biografiija
Sonja Haraldsen riegádii Oslos suoidnemánu 4. beaivve 1937. Son náitalii dalá Ruvdnaprinsa Haraldiin borgemánu 29. beaivve 1968 ja šattai dasto Norgga ruvdnaprinseassan ja maŋŋil dronnet.
Sonja Haraldsen bajásšattai Vinderenis Oslos váhnemiiguin Dagny (1898-1994) ja Karl August Haraldsen (1889-1959). Son oahpásmuvai dalá Ruvdnaprinsa Haraldiin 1959:s. Ovcci jagi maŋŋá čielggai ahte son beassá náitalitsu válljejuvvon olbmáin. Njukčamánus 1968 almmuhuvvui ahte Gonagas Olav lei addán iežas lobi Ruvdnaprinsii náitalit borgárlaččat nieiddain gii ii gullan gonagasaide.
Go soai lohpádalaiga, de buollái digaštallan Norgga monárkiija boahtteáiggi birra, muhto vuosteháhku dasa ahte Ruvdnaprinsa náitálii borgárlaččat, lei mihá unnit go oallugat ledje ballan. Vuosttašbeaivve rájes juo, vuoistáiváldojuvvui Ruvdnaprinseassa Sonja bures olbmuin Gonagasviesu ođđa lahttun.
Borgemánu 29.beaivvi 1968 vihahuvvuiga soai Oslo Duopmogirkus, ja Sonja Haraldsen šattai Norgga Ruvdnaprinseassan.
Norgga njunušroavvá ja dronnet
Ruvdnaprinseassa Sonja čuovvolii Prinseassa Astrida Norgga njunušroavván maŋŋel go náitalii.
Ođđajagimánu 17. beaivvi 1991 jámii Gonagas Olav V Gonagas-seteris Oslos, ja Ruvdnaprinsa Harald ja Ruvdnaprinseassa Sonja šattaiga Norgga ođđa gonagasbárran. Dronnet Sonja čuovui Gonagas Haraldago son vuortnui váli vuođđoláhkii Stuorradikkis ođđajagimánu 21. beaivvi 1991. Vuosttaš geardde 69 jahkái lei maiddái dronnet mielde Stuorradikkesáles. Dan maŋŋel jotkkii Dronnet Sonja mieđušteames Gonagas Haralda go son čađahii Stuorradikki allamenolaš rahpama juohke čavčča.
Ođđa Gonagasbárra sávaiga ieža sivdniduvvot Nidarosdomenis Troanddimis ja dát dáhpáhuvai geassemánu 23. beaivve 1991. Gonagas Haraldii lei dehálaš ahte maiddái Dronnet Sonja lei mielde oassin sivdnidanseremoniijas.
Dronnet Sonja lei Norgga dronnet gitta dassážii go Gonagas Harald jámii borgemánu 28. beaivve 2026. Majestehtaguovttos Gonagas Haakon ja Dronnet Mette-Marit válddiiga badjelasas doaimma leat Norgga ođđa gonagasbárra.
Dronnet Sonja ovdalaš portreahtat
Čájeha 8 oktiibuot 10
Oahppu
Oahppu
Jagis 1944 álggii Sonja Haraldsen Roll og Ihlens nammasaš skuvlii Oslos. Son jotkii skuvlavázzima Slemdal skuvllas gos oaččui loahppaoahppoduođaštusa jagis 1951. Sonja Haraldsen válddii realskuvla-eksámena 1954:s Ris skuvllas.
Son čađahii čuvla- ja bivttasgoarrunoahpu Oslo fidnofágaskuvllas 1954-1955. Dan maŋŋá manai son Sveitsii ja čađahii doppe eksámena l'Ecole Professionelle de jeunes Filles Lausannes jagis 1957 (seammasullasaš go sváinnasreive). Dan oahpahusas lei maid servodatfága, rehketdoallu, ja motatevdnen.
Jagis 1961 válddii Sonja Haraldsen artiuma privatistan Bjørknesa Priváhtaskuvlla eŋgelassuorggis. Maŋŋel go čađahii eksámeniideŋgelasgiela gaskafágas 1964:s, fránskkagiela gaskafágas 1967:s ja dáiddahistorjjá vuođđofágas 1971:s Oslo universitehtas, de oaččui son cand.mag. namahusa.
Dronnet Sonja lea autoriserejuvvon čuoiganoahpaheaddji.
Mánát ja mánáidmánát
Gonagas Haraldis ja Dronnet Sonjas leat guokte máná ja guhtta mánáidmáná.Prinseassa Märtha Louise riegádii čakčamánu 22. beaivve 1971 ja Ruvdnaprinsa Haakon ges suoidnemánu 20. beaivve 1973.
Gonagasbárra válddiiga áhkku-ja áddjá rollaid juo jagis 2001 go Ruvdnaprinseassa Mette-Marit searvvai bearrašii oktan su bártniin, Marius Borg Høiby. Prinseassa Ingrid Alexandra riegádii ođđajagimánu 21. beaivve 2004 ja lea nubbin Norgga truvnno árbenráiddus, áhčis maŋis, ja jagis 2005 riegádii Prinsa Sverre Magnus.
Prinseassa Märtha Louises leat golbma niedda vuosttaš náittosdilis: Maud Angelica Behn riegádii jagis 2003, Leah Isadora ges 2005 ja Emma Tallulah jagis 2008. Jagis 2024 náitalii Prinseassa Märtha Louise amerihkálaš Durek Verrettain.
Luondu ja kultuvra
Norggas dihtet bures man stuora beroštupmi Dronnegis lea lundui, olgoeallimii ja luonddubirrasiidda. Ii gávdno bálljo báiki dán riikkas gosa Dronnet ii leat duolmmastan. Ollu turistabálgáide ja luonddugeainnuide Norggas leat bidjan Dronnega nama ja son lea Norgga Turistasearvvi gudnimiellahttu.
Dronnet Sonjas lea stuora áŋggáštus ja beroštupmi dáidagii ja kultuvrii, ja dat lea sutnje sihke vuoiŋŋasteapmin, bosiheapmin ja inspirašuvdnan. Nuorravuođa rájes lea son leamaš áŋgiris dáiddačoaggi, dasa lassin lea ieš dáiddár sihke grafihkas ja bálseduojis. Jagiid mielde leat čađahuvvon ollu galledeamit girkuin, museain, galleriijain ja čájáhusain muđui, ja son áŋgirit rahčá kulturgáhttema ja árbevirolaš dujiid ovddas.
